Hetzordua

Udako ikastaroak

Artikulu hau Edurne Larrañaga eta bion artean idatzia dago eta egunotan prentsara bidali da, argitara dadin.

 Denbora librea erabiltzeko joera horregatik behar bada, jendeak zer egin ez dakielako agian, edo ahalik eta titulu gehienen kromo bilduma egitearren ziurrenik ugariak dira udan batzuek eta besteek eskaintzen dituzten udako ikastaroak. Egun hauetan horietariko askok hasiera izango dute, deluxezko gonbidatuekin, noski. Baina salbuespen bakarrarekin Euskal Herrian eskaintzen diren udako ikastaroak unibertsitateak dituen gabeziak areagotzeko baino ez dute balio. Unibertsitateak beraiek baino espainolagoak, publizitate gehiagorekin eta joera atzerakoiarekin.

Azter ditzagun datu batzuk. UPV da, dudarik gabe, eskaintza zabalena ematen duena, guztira 84 ikastaro. 84 ikastaro horietatik 76 gazteleraz dira, baina ez pentsa beste 8ak bederen euskaraz direla, ez. 2 ingeleraz dira eta 6 baino ez dira euskaraz eskaintzen. 84tik 6, bai. Hori da UPVko agintarientzat euskararen normalkuntza. Baina harantzago joan gaitezke: ikastaro gehienen ardatza Espainia da eta berezitasunak aipatzen direnean Vascongadetako kasuak baino ez dira aipatzen. Inola ere ez Euskal Herria. Zientzia eta Teknologia izan daiteke agian gai unibertsalenak jorratzen dituena, baina komunikazioan, adibidez, telebistaren iragana, oraina eta geroaren inguruan “50+1” izen arraro bat jartzen dute. Pentsatu ondoren erraza da ikusten TVEren 50. urteurrenaren inguruan ari dela (zergatik ez da ETB ardatza? Zergatik ez W3XK izeneko lehen telebista katea?). Erraz da ondorioztatzea ikastaro gehienak ikusita (R zikloko bi ikastaroak kenduta) UPVk ez duela Euskal Herria izeneko errealitatea existitzen denik ere ikusten. Norbaitek esan dezake udako ikastaroak ez direla “politikarako” guneak… baina badira: hizlarien artean euskal gatazkaren alde bateko biktimen ordezkariak egongo dira eta pare bat ikastaro gutxienez fundazio hauen izena dute (bide batez ez al zen Buesa Fundazioa PPrekin bat ez zetorren ezer laguntzen ez zuena? Hemendik agertzen dira, bada!)

Baina hau ez da larria den gauza bakarra. Ikastaroen antolaketa ikusten badugu eredu neoliberal hutsean kokaturik daudela antzeman daiteke. Hasteko ez dira publikoak, Unibertsitate Publiko bati dagokion moduan. Ordaindu behar da, nahikoa gainera. Norbaitek esan dezake utopikoa dela EAEko biztanle guztiek ordaintzen duten unibertsitate batek jasotzen duen diru hori herritarren zerbitzura jartzea… guk ez dugu hala uste. Duten prezioa ikaragarria da: 36€ eguneko. Kurtso batzuek egun bat baino gehiago irauten dutenez prezioa biderkatu behar da. Baina gainera alojamendua behar izanez gero (azken finean hiru eguneko kurtsora doanak ezin du egunero Kontxan lo egin) berau ere ordaindu behar da, merkeena ohe bakarreko gelan, eguneroko garbiketarik gabe eta bi eguneko egonaldi minimoarekin 70,84€ direlarik (gosaririk gabe). Gau bakarra geratu beharrez gero 43€ ordaindu beharko dira.

Labur ditzagun beraz gastuak. Bi eguneko ikastaro batera joatearren gutxienez 115€ xahutu beharko ditugu… zorionez bada beka bat, baina matrikularen erdia baino ez du ordaintzen, inola ere ez alojamendu edo dietak. Bekadun izanez gero eta Donostian ez bagara bizi ez da gehiegi, bidaiaren prezioa ia-ia bekatzen dutenaren antzekoa baita. Bide batez… ikastaro guztiek ere ez dute bekarik eta asmatzen zaila den metodo batekin aurkezten dira zeintzuetan eska daitekeen eta zeintzuetan ez.

Eta UPVren kritikaren bukaerako, harribitxi bat. Babeslerik handiena BBVA da… ez dugu gehiagorik esango.

Baina jarrera hau orokorragoa denez, UPNAn ere antzeko egoera dugu. Hauek kutreagoak dira, eta 14 ikastaro baino ez dituzte eskaintzen, guztiak gazteleraz, nahiz eta webgunean 6 direla agertu. Erreferentzia nagusia Espainia da hemen ere, Nafarroaren inguruko hainbat aipamenekin. Ikastaroetako batean sasi-zientzia bat jorratzen dela goitik pasatuko dugu (horren inguruko artikulu eder bat idatzi zuen Javier Armentiak). UPNAn ere ez da Euskal Herriaren existentzia aipatzen, noski.

UPVn bezala ikastaroak garestiak dira, oso garesti Nafarroako biztanle guztiek ordaintzen duten unibertsitate bat izateko… baina gainera hemen ez dute beken inguruko informaziorik ematen eta hori babesle moduan banku baten ordez kutxa bat agertzen dela (suposatzen da ekintza soziala egiten dutela… hori diote gutxienez “Llega la Revolucion” jartzen duten kartazaletan). UPVko kasuan ez bezala babesle gehiago agertzen dira, enpresa pribatuen esku-sartze nabaria eginez.

Ikusten denez Hego Euskal Herriko bi unibertsitate publikoek Euskal Herriarekin, euskararekin eta herritarrekiko duten jarrera tamalgarria da. Espainiaren eta kapitalaren mesedetan lanean daude etengabe eta gainera inongo arazorik gabe.

Kitto!

Hasieran esaten genuen badela guzti honen aurrean salbuespen bat. UEUko ikastaroak dira. Guztira 34 ikastaro, guztiak ala guztiak euskaraz. Euskal Herria aintzat hartzeaz gain geografian barrena mugitzen dira, Baiona, Eibar, Iruñea eta Lizarran ikastaroak eginez. Gai askok, gainera, jendarte mugimendu ezberdinetako kezkak jorratzen dituzte, formakuntza politiko eta kulturalerako izugarrizko aukera emanez. Baina gainera legedi espainiar zein frantziarren arabera publikoa ez den unibertsitate honek ikasle edo langabetu izanda, ala UEUkide izanda UPVk eta UPNAk baino prezio merkeagoetan eskaintzen ditu. Hainbat lekutan bekak daude eskuragarri, oso-osorik ordaindu ahal delarik matrikularen zein dieten kostea. Mugikortasuna errazteko “Autoan Elkarrekin” izeneko atala dute, bidaia merkeago atera dadin… nahi duenak oraindik ez da berandu bertan matrikula egiteko, Iruñean eta Lizarran oraindik irekiak baitaude epeak.

Ikasturte osoan zehar ez dugu gure herriaren beharren araberako goi mailako hezkuntza jasotzeko aukerarik eta udan egiten den eskaintza lepo beretik burua. Euskal herritarron hezkuntza eskubideak egunerokoan urratzen zaizkigu Euskal Herrian kokaturik dauden unibertsitate “publiko” ezberdinetan, udako ikastaroak bide horretan sakontzeko erabiliz. Euskal Herriaren  biziraupen nahiz garapenerako beharrezkoak dira goi mailako ikasketek eskaintzen duten formakuntza, baina Euskal Herria abiapuntu zein helburu izango duen unibertsitatea halabeharrezkoa zaigu bide horretan. Euskal Unibertsitatea, alegia.

This entry was posted on Osteguna, uztaila 5th, 2007 at 5:09 pm and is filed under Euskal Unibertsitatea, Unibertsitatea. You can follow any responses to this entry through the RSS 2.0 feed. You can leave a response, or trackback from your own site.