Ekainaren 5a da jada. Goizaldeko, edo gaualdeko, 00:23. Esan daiteke, nahiz eta egindako nabigazioan horrelakorik ez gertatu, geure bidaiaren Ekuadorra dagoeneko igaro dugula. Asko eta asko dira kontatu nahi nituzkeen bizipenak. Aste bete belaontzi batean igarotzea, eta gainera Greziako irla ezberdinak bisitatuz egitea, ez baita gauerdiko ahuntzaren eztula. Beraz, abenturarik latzenak, edo kontagarrienak, idazten saiatuko naiz hemen, Asus eeePC honen bateriak (bi orduko autonomia) uzten didan arte.
Uste dut aurreko sarreran ez nuela kontatu. Baina Atenasera iritsi eta berehala hasi zitzaizkigun zailtasunak, geure maletak Madrilen geratu baitziren eta berreskuratzeko nahiko lan izan baikenuen. Lehenengo gaua itsasontzian pasa genuen. Hurrengo egunean goiz itsasoratzekoak ginen. Baina ekipajea berreskuratu artean, ezin. Beraz, gaualdean iritsi, eta ganbarotera lotara joan baino lehen zerbeza (edo gintonic) batzuk edateko beta izan genuen. Planning-a aldarazi ziguten eta, zer erremedio
Igandean, egun osoan barkua probatu, makinaria eta aparailu guztiak pronto jarri eta ezer egin gutxi izan genuen. Guztia behar bezala zegoen, baina, oraindik, maletak faltan. Igande arratsaldera arte ez zizkiguten bidali Amphiliki belaontzira. Eta jaso bezain pronto altsa genituen belak eta egin genion aurre itasoari.
Lehenengo helmuga Poros izan zen. Esan behar dut, hemen dagoen belaontzi turismorako nahiko prestakuntza eskasa dutela orain artean bisitatu ditugun portuek. Kontuan izan, itsasontzi batean argindarra eta ura amaitu egiten direla, eta komenigarria dela guztia akitu baino lehen gauero gauero depositoak eta bateriak betetzea. Baina, leku batzuetan, no way. Hala ere, zailtasun horiek ematen diote bidaia bati abentura kutsua. Eta abenturarik izan dugunez, horiek labur xamar kontatuko ditut hemen.
Inpresio bat helaraziko dizuet: Beleroetako jendea nahiko harroa iruditu zait (ez denak, baia batzuk bai), eta porturatzeko tokia bilatzeko nahiko lan izan ohi dugu. Britainiarrak, adibidez, elkarren lagun izango balira bezala aritzen dira, elkar ezagutu ez arren. Bandera batek duen indarra harrigarria da batzuetan. Euskaldunik ez hemen, ordea. Suitzarrak, germaniarrak, ingelesak, australiarrak, Zelaanda Berrikoak… Eta espainolak gutxi, zorionez edo. Bandera espainol bat jarri ziguten belaontzia alokatzen duen enpresak, eta azkar asko kendu genuen, nahiz eta itsasoko legediak behartu egiten zaituen popa aldean “zeure herriko” bandera eramatera eta eskuineko obenkean nabigatzen ari zaren herrikoa.
Sinetezina badirudi ere, hondakin arkeologiko oso gutxi bisitatu dugu. Nabigazioan ibiltzen zarenean, nabigazioa da garrantzitsuena, eta nabigatzeko bizi zara. Hemen, turismo denboraldia oraindik hasi ez bada ere, garaiz xamar iritsi behar duzu portuetara barkua lotzeko tokirik aurkitu nahi bauduzu. Eta Ydrara nahiko berandu iritsi ginenez, geure aurrikuspen txarrenak bete ziren. Portuan itsasontzia lotzeko tokirik ez, eta lo egiteko toki alternatibo bat bilatu beste erremediorik ez zitzaigun geratu. Kaia nagusitik gertu aingura botatzeko moduko toki bat bazegoen, eta hara bertaratu ginen. Hasiera batean, nahiko erraza zirudien. Aingura bota, popako bi sokak lurrera jaurti eta itsasontzia lotu ondoren Zodiac txikia ureratu eta afaltzera joan ginen inguru horretan zegoen jatetxe idiliko batera.
Ederki afaldu eta belaontzira arraunean bueltan ginela ohartu ginen ordurako haizea indartu egin zela eta, antza, itsasontzia ez zegoela behar bezain seguru. Berriz ere Zodiacean sartu, eta arraunean, sokak teinkatu eta aingura indartzeari ekin genion. Baina haizeak gero eta indar gehiagorekin jotzen zuen eta ez zirudien lasai lo egiteko gaua izango zenik.
Itsasontziak hainbat tramankulu ditu, besteak beste, GPS bidez lan egiten duen plotter bat. Eta aparailu horrek alarma bat ere badu, itsasontzia hainbat metro mugitzen bada deiadarka has dadin. Esan eta egin. Bada ezpada ere, itsasontziaren kanpoaldean geratu nintzen ni, izarrei begira eta MP3 irakurgailuarekin (besteak beste, Kerobia bidailagun). Guztia ondo zegoela ikusita, eta lokartzen hasi nintzenean, erabaki nuen ganbarotera lotara joatea.
Handik ordubetera alarmak asaldatu gintuen. Lema eta kilak bi metro inguru izango dituzte, eta hondoa joz gero, kaltea izugarria izan daiteke. Esnatu eta korrika azalera irten ginenean ohartu ginen harkaitzak jotzear ginela. Beraz, ilunpetan, aingura jaso, motorra piztu eta maniobratzeari ekin genion. Baina urduritasunak hartu gintuen eta mementuako larritasunak ez zigun utzi behar bezala jokatzen. Zaila da une horretan sentitzen dena azaltzen. Baina jakin ezazue hondoa jo ezkero itsasontzia arraz izorratu daitekeela eta, beraz, horrelakorik gertatzerik ezin genuela utzi. Aitak hartu zuen lema, motorrari eragin eta aurrera, baina abaorrean arrantzontzi bat genuen eta, halako batean, itsasontziaren bainera gaiean (halaxe esaten zaio kabinaren atzean, kanpoan, egoteko tokiari) dagoen estalkiaren metalezko estrukturarekin jo genion, gogor, tupust. Gaitzerdi, arrantzontziaren kaskoa altuagoa baitzen eta zorionez beste ezerk ez baitzuen haren aurka talka egin. Ordaindutako fidantzaren zati bat eramango digute, ziur, baina ez gehiegi, espero…
Azkenean alde batera utzi genituen oztopoak. Eta orduan iritsi zen zerbait egiteko erabakitzeko tenorea. Bi aukera: gauez, ilunpetan, beste portu batera ekin (goizaldeko seietan iritsiko ginen, eguna argitzearekin batera. Beraz, porturatzeko arazorik ez) edo badia hartan bertan berriz ere aingura bota. Bigarren aukera hautatu genuen, baina ez zen lasai lo egiteko betarik izan. Haizea apaldu zen apur bat, eta azkenean, goizaldean, abiatu ginen Spetsaira.
Spetsai irla ikusgarria da. Guztia da ikusgarria hemen. Eta ez da edaten ari naizen Mythos garagardoaren ondorio. Benetan polita da hau guztia. Esaterako, bisitatu ditugun eliza ortodoxoetan darabilten ikonografia. Nire bizitzan aldi bakanetako batean joan naiz berriz mezetara, hemengo liturgia zelakoa den ezagutzeko. Egia esan, beste elizatan bezala, nahiko tetrikoa iruditu zait. Ez naiz argazkia ateratzera ausartu.
Esandakoa, Spetsaira iritsi eta zorte handia izan genuen. Itsasontzia geldi dagoela lo egoteko moduko tokia topatu baikenuen, lan gehiegi egin gabe. Gu iritsi eta berehala beste belaontzi batek alde egin baitzuen. Dena ondo, beraz. Baina gaur goizean, Spetsaitik berriz ere Poros-era (portzierto, arraia oso goxoa jan daiteke hemen, leku batzuetan oso garesti, besteetan oso merke) irteteari ekin diogunean, beranduago iritsitako barku baten aingura gurearekin kateatu dela konturatu gara. Eta nahiko lan izan dugu biak askatzeko. Uretara salto egin behar izan dut nik (gazteena nahiz eta lan zikina niri tokatzen zait; gustora egiten dut gainera), aletak eta betaurrekokoak jantzita. Ferminek (tipo altua eta indartsua) heldu dio azkenik eskuarekin, kareletik, eta askatu ditu biak. Baina zauri txiki bat ere egin du. Eta, azkenean, ekin ahal izan diogu hurrengo etapari, Porosera bidean. Bertan gaude orain. Ederki afaldu ondoren, lotara joateko garaia iritsi da. Nekea, egunez egun, metatzen doa. Eta ohea ere, egunez egun, beharrezkoagoa egiten zait. Esan behar dut, arraia ez ezik, etxeko ardo zuria ere edateko modukoa dela. Kiloka neurtzen dute hemen. Eta kilo batzuk edan ditugu jada. Arraiei dagokionez, sardinak, bokartak, muxarrak, buztanbeltzak, barbarinak, bisiguak, krabarrokak… behatzak miazatzeko modukoak guztiak.
Bihar beste etapa bat daukagu aurretik. Eta niri orain lotara joateko ordua iritsi zait. Porosen, zorionez, Municipalityk debaldeko WiFI sarea du. Eta eskerrak. Ez dakit bihar zein irla zapalduko dugun. Baina ea bertan ere Udaletxeak hari gabeko interneterako sarbiderik baduen. Egonez gero, saiatuko naiz gauza gehiago kontatzen. Eta barkaidazue nire literatura ez delako aurki daitekeen finena. Barka ortografia eta sintaxi akatsak ere, guztia korrika eta presaka egitea tokatzen baitzait.
Egun gutxi geratzen dira jada. Astebete, neketsua izanda ere, motza gertazten da lanean ordez oporretan zaudenean. Zikladetako irlaren batetik edo, idazten saituko naiz bihar. Ordura arte, beraz, ea itsasoa eta haizea lagun ditugun.
Behingoagatik, Gutenberg Galaxia bloga benetako bitakora bilakatu nahi dut astebetez. Bidaia koadernoa. Astebete inguru egingo baitut Greziako uretan, belaontzi batean, irlaz-irla.
Ekainaren 31n irten gara Hondarribiko aireportutik. Eguraldia ez dugu lagun izan, eta hegaldia atzeratu zaigu. Euria barra-barra. Euskal Herritik Madrila aurrikusitakoa baino ia hiru ordu beranduago abiatu gara, eta horrek Atenaserako hegaldia ere atzeratzera behartu gaitu.
Lerro hauek idazterako orduan hegazkinean naiz, nork daki Mundu honetako zein lur edo ur eremuren gainean (oraintxe bota du komandanteak Italia gainean gaudela). Asus eeePC ponpoxoa izango dut bidaia lagun. Tira, makinak ez ezik hezur eta haragizko beste lagun batzuk ere izango dira nirekin: nire aita Alberto (kapitaina), Fermin eta Joxe (patroiak). Eta oraindik izena oroitaraztea lortzen ez dudan itsasontzia, jakina.
Esan daiteke hiruak itsas otsoak direla. Mediterraneoan hainbat aldiz nabigatutakoak, Mantxako kanala hamaika bider gurutzatutakoak, baita iberiar penintsulari itzulia egindakoak ere, Costa da Morteko ekaitz eta guzti. Akaso egin duten balentriarik handiena Atlantikoa gurutzatzea izango da, Kanariar Irletatik Martinikaraino. Beti haizearen laguntzaz, beti belaontzia gobernatzen. Motorra ukitu ere egin gabe, lurrik ikusi gabe, hogei egunez ozeanoaren erdian.
Oraingoan Grezia aukeratu dute, eta ni -gazteleraz esaten den bezala- grumetetzat hartu naute. Apur bat zahartuta omen daude eta portuetara ailegatutakoan itsasontzia behar bezala lotzeko soka eskuetan duela moilara salto eginen duen mutila behar omen dute. Eta nire burua aurkeztu dut, bolondres Tira, esango dut, txikitatik ohitu nauela aitak itsasora, eta betidanik nabigatu izan dudala belaontzietan, txiki nahiz handi. Baina orain artean egindako trabesiarik handiena Getariatik Xixonera eraman ninduena izan da eta, beraz, honakoa abentura bat bezala aurkezten zait.
Gaur gara Atenasera iristekoak, 22:30ak aldera (Grezian, GMT+3, udako ordutegian). Eta hiriburutik, Akropolia atzean utzita, Kalamakis portura gerturatuko gara. Berandu, eguraldiari (edo Iberiari) esker… baina iritsiko garelakoan nago. Suerte apur batekin zerbait afaldu, eta itsasontzian lehenengo gaua igarotzeko. Ontziolatik 2008. urtean atera berri den 12 metro inguruko belaontzitzarra…
Kalamakiseko portutik irten eta zazpi egunez itsasoratuko gara, uhartez-uharte, esan bezala. Eguraldia eta, batez ere, haizearen arabera, ibilbide bat edo beste hautatuko beharko dugu, baina, printzipioz, aitak egin duen planningean hainbat irla bisitatzea da helburua.
Ordenagailua ez ezik, argazki kamera digitala ere daramat soinean eta nire asmoa egunez egun Gutenberg Galaxian bidaiaren berri ematea da, baita euskalTubera bideoak eta Flickr-era irudiak igotzea ere. Bien bitartean, Tagzanian ibilbidea trazatzen saiatuko naiz, gutxi gora behera. Hori, baina, bidean (edo portuetan) topatzen ditudan WiFi sarbideek baldintzatuko duten zerbait da. WiFirik gabe nekez sareratu ahal izango baititut nire irudi, bideo eta bizipenak.
Hari gabeko hurrengo sarbidera arte, beraz.
PD1: Uste baino gehiago kostatzen ari zait WiFi sarbideak bilatzea Grezian. Belaontzi batean bidaiatzen ari naizela kontuan izanda, oraindik eta zailagoa. Sarrera hau argitaratzeko orduan dagoeneko hiru irla bisitatu ditugu: Poros, Egina, Spetsai eta Ydra. Maiatzaren 31n, gaualdean, iritsi baikinen Atenasera. Espero dut aurrerantzean maiztasun handiagoarekin idatzi ahal izatea. Baina interneterako sarbideek mugatuko dute nire nahia.
PD2: Bdaiaren berri emateko, askoz ere errazagoa zait bideoak eta irudiak sareratzea. Eta askoz ere ikusgarriagoak ere badira, jakina. Irudiak hemen aurkitu ahal izango dituzue eta bideoak hemen.
Zabaldu.com gunean irakurri nuen atzo. G8 osatzen duten munduko zortzi estatu boteretsuenak isilpeko hitzarmena sinatzekotan omen dira. Akordio horren bitartez, aurrerantzean, aduanako funtzionarioek ordenagailu eramangarriak, musika irakurgailuak, edukiontzi digitalak, CD eta DVDak… atzeman eta miatu ahalko dituzte, «egile eskubideen legedia betearazteko». AEBak, Kanada eta Europako hainbat estatu omen daude sinatzaileen artean.
G8 delakoak datorren uztailean Tokion egingo duen bilkuran aztertuko ei du hitzarmena. «Aduanako funtzionarioak copyrightaren polizia bilakatzea ahalbidetuko duen nazioarteko araudia indarrean jartzea» omen da helburua, “Ottawa Citizen” eta “National Post” egunkariek zabaldutakoaren arabera.
Nire iruzkinak irakurtzen dituzuenok –zutabe (blog) hau inork irakurtzen badu– jakingo duzue maiz izan dudala hemen mintzagai George Orwell idazlearen “1984”, anaia nagusiaren kontzeptua ederki islatzen duen eleberria. Azkenaldian baina, anaia handi hori gu geu ginela pentsatuta nengoen. Alegia, estatuek, poliziak eta boterearen inguruan mugitzen direnek ez dutela zelatan ibili beharrik, hiritarrak berak jartzen dituelako bere datuak zelatariaren eskura… askotan jakin ere egin gabe.
Garai batean hain sonatua izan zen Echeloni buruz ere –modaz pasata edo– ez dugu kasik inon irakurgairik aurkitzen egun. Alegia, beren kontrola sotilagoa bilakatu zela sinistuta nengoen, zelatatuak zelatatzen dutela ez susmatzeko modukoa. Tira, egia esan, espioitza, espioitza izango bada, isilpean egin beharreko zerbait da beti. Beti sotila, ustez, beraz. Oraingoan, baina, copyrightaren aldekoen zutoihala ukabilekin estutu eta inongo lotsarik gabe geure ordenagailu, pendrive, musika irakurgailu, CD, DVD eta abarretan kuxkuxean aritu ahal izango dira poliziak. Ustez, egile eskubideak urratzen dituzten fitxategiak bilatzeko baina, bien bitartean, beste eduki batzuk ere miatu ahal izango dituzte.
Eta zelataritzaz ari garela, ezin ahantzi berriki Gasteizko Aiztogile kalean hainbat herritarrei esker agerian geratu den zelatatze sistema. Orwellena, aspaldion, ez baita zientzia-fikzioa, errealitate gordina baizik.
A astronomoak azken 50 urteotan gure Galaxian bila ari izan diren objektu baten aurkikuntza ezagutaraziko duela iragarri du bere webgunean Amerikako Estatu Batuetako NASA espazio agentziak. Bihar emango du jakitera berebiziko garrantzia omen duen aurkikundearen mamia.
Antza, Chandra izeneko X izpien bidezko behatokian nahiz Lurretik egindako azterketetan jasotako datuak bateratuz topatu dute oraingoz ezezaguna den objektu misteriotsu hori. Eta xehetasun gehiago eman ez dutenez, espekulazioak aurre hartu dio berriz ere informazioari, horrelakoetan gertatu ohi den bezala.
Microsiervos izeneko blog komunitarioan hipotesi asko eta asko bota dituzte honezkero. Ez da harritzekoa NASA gisako erakunde batek horrelako iragarpen misteriotsua egin ostean barnean daramagun alegiazko zientzia idazlearen sena piztea.
Inork esan duenez, baliteke astronomoek gure Galaxiaren erdian dagoen zulo beltz bat aurkitu izana. Edo, akaso, supernova baten zuzeneko eztanda grabatu dute. Bestela, izan daiteke Lurraren ezaugarri berdintsuak dituen planeta bat edo, agian, Galaxia osoa irensten ari den zulo beltz erraldoi bat. «Zizare zuloa» aipatu dute zenbaitek eta X Planeta izan daitekeela bota dute beste hainbestek. Edo beti Eguzkiak estalita «bizi» den Lur paralelo baten gisako planeta? Ausartenek «ontzi extralurtarra» datekeela zabaldu dute, erdi txantxetan edo. Izan ere, beste batzuek Lurraren ezaugarri berberak ez ezik, bizitza ere baduen planeta izan daitekeela esan baitute, serio antzean. Gure planetaren inguruan biraka dabilen bigarren «satelite iluna» kausitu dutela esan duenik ere badago edo, apika, «materia iluna» edo «Eguzkiaren izar bikia».
Jakin nahi duenak bihar arte itxoin beharko du, ordea, Interneten sareratutako bideo fitxategi baten bitartez aurkikuntzaren irudiak zabalduko dituela jakinarazi baitu North American Space Agency-k.
Orotarikoak dira teoria, hipotesi eta burutapenak. Baina guztien artean bat hautatuko nuke nik: gure planetan bizitza adimendunik esistitzen dela deskubritu ote dute?
Euneraketa: Ezagutzen den supernoba gazteena da topatu dutena.
Britainia Handiko hainbat zientzialari ari dira Eguzkiaren ezaugarriak birsortu nahian. Oxfordshiren laborategi berezi bat eraikitzeko aukera aztertzen ari dira, gure planeta sistemari bizitza ematen dion izarraren barne tenperatura eta presioak imitatzeko. Antza, munduko laser indartsuena eraiki nahi dute, hidrogeno-erregaiz osatutako «bolatxoak» jaurtiz energia sortzeko. Munduak bizi duen energi krisiari «soluzio ez-osoa» emateko, haien esanetan.
Eguzkia da Lurreko bizitzaren sortze eta mantentze prozesuan kulpante nagusietako bat, urarekin batera. Baina bizitza sortu eta txikitzearekin zerikusia duten beste hainbat albiste iritsi ohi dira geure belarrietara maiz. Harrigarria da gizakiak zientziaren bidez bizitza sortu eta desegiteko duen gaitasuna. Modu artifizialean besterik ez bada, naturak eskaini digun gaitasunaz harago.
Bizitza gogorra da, ordea… Hori da azken boladan lagunarteko solasaldietan behin eta berriz errepikatzen den esaldia. Edo halaxe iruditu zait niri behintzat, azkenaldian buruan bueltaka dudan esamoldea delako akaso.
Etengabeko borroka, esan dit beste batek. Ez denean ez delako, eta denean delako. Dagoenean dagoelako, eta ez dagoenean ez dagoelako. Orain honengatik, bihar hargatik. Behin eta berriz horrela… Idatzi izan dut inoiz zutabe honetan bertan gizakiok ziklikoki bizitzeko jaiotzen garela. Baliteke irudipena besterik ez izatea, edo giza kondizioari lotuta dagoen joera aldagaitza agian? Ez baitakit ziur.
Guk baino gutxiago duenaz akordatzea erabili ohi dugu batzuetan terapia gisa: «Ez hadi hainbeste kexatu, pribilegiatu hutsak gaituk-eta». Baina ahaztu egiten zaigu pribilegio horiek guk geuk bultzatzen ditugun ezberdintasunak dituztela oinarri.
Zikloaren aro ilunean gaudenean –termometroa zero azpitik eta dinamikaz eskas– akordatu beharko gara termodinamikaren lege nagusiaz, beraz. Lehenagotik genuen energiari heldu, eraldatu eta aurrera jo sortu berria dirudien baina berez lehenagotik ere bazegoen energiarekin. Energia ez baita sortzen, ez eta desagertzen ere. Eraldatu egiten da.
Komikiaren Nazioarteko Azoka amaitu berri da joan den igandean Bartzelonan. Oraingoan ere, gerturatzerik ez, eta urrunetik jarraitzea tokatu zait, bertatik-bertara ikusteko aukerarik gabe. Milo Manara, Jean Giraud, –also known as Moebius– , Astiberri argitaldaria eta abar luze bat elkartu dira aurten konterrian.
Badira hilabete batzuk Moebius bertaratzekoa zela entzun nuenetik. Egunkarirako elkarrizketa lotzen ere saiatu gara, baina berandu xamar antza, eta azkenean esku hutsik geratu gara. Bereziki miresten dudan egilea da Giraud, bere komikiek fantasiazko bidaia ugari biziarazi didatelako, mundu sinestezinetan eta Mendebalde urruneko basamortuetan barrena. Marrazkilari ezinhobea iruditzen zait eta bere hainbat lan ditut etxeko liburutegian, beste maisulan batzuekin batera.
Azkenean, Laia Altarriba i Piguillem Kataluniako korrespontsalak idatzi du, eta bai ederki idatzi ere, Saló ezaunaren inguruan. Eta hurrengo egunean iritsi da, albiste agentzia bidez, Moebiusen hitzaldiaren berri. Biak ala biak irakurri ditut, azokara joan ezin eta nolabait hurbildu nahi duenaren irrikaz.
Bere marrazkietako estetika ikusgarria hainbat filmetarako maileguan utzi izan duen maisuari errespetu osoa zor diot. Baina ezin gera naiteke animean, mangan eta marrazkigintza japoniarrean –erdipurdiko lanen artean, beste edozein generotan bezala– maisulan asko dagoela esan gabe. Katsuhiro Otomo da maisu horietako bat, eta beste asko ere izango dira, ezagutzen ez ditudan hainbat.
Japonian bertan zegoela gomendatu zidan internet bidez Luistxo Fernandezek animazio filme ikusgarri bat. Tekkonkinkreet du izena eta hori –manga ala ez– bai dela marrazki bizidun japoniarren erakusle paregabea.
PS1: 1. irudia Tekkonkinkreet filmetik aterata dago da, 2.a Akiratik eta 3.a Moebiusena da. PS2: Portzierto, Spielberg-ek Ghost in the Shellen bertsioa errodatuko omen duela eta Akira animazio filma ere benetako aktoreekin berregingo dutela irakurri dut… 0_ô
Urte hauetan guztietan ez dut gehiegi jarraitu Goenkale telesaila. Jatorriz venezuelarra izan arren, ez naiz “sugetzar” zalea, ezta euskaraz dauden “kuleborien” jarraitzaile ere. Baina batzuetan, zapping-aren ondorioz, pasarte batzuk ikusi izan ditut. Atzo izan zen egun horietako bat.
Telesaila jarraitzen baduzue, konturatuko zineten GARA egunkaria behin eta berriz agertzen dela. Ez da kasualitatea, promoziorako hitzarmen baten ondorioz agertzen da berripapera Iñaki Perurenaren harrijasotzaile eskuetan, besteren artean.
Bada, atzokoan, esan bezala, nire begia egunkariaren presentzia behatzen aritu zen, menturaz. Nolabait, nire arreta bereganatu zuen GARAren presentziak eta zenbat aldiz agertzen zen zenbatzen jardun nuen.
Halako batean, Boga tabernako horman Igor Porturen ospitaleratzearen argazkia jasotzen zuen GARAren azala (pdf) agertzen zela ohartu nintzen. Sakelako telefonoa atera eta hor aritu nintzen testigantza hori jaso nahian. Hemen ikus dezakezuen bideoan sumatzen dena baino askoz ere argiago agertu zen gazte Lesakarraren argazkia ETB1en. Baina ez nuen garaiz grabatzerik izan.
Deigarria egin zitzaidan hedabide gehienetan isilarazia izan den tortura salaketaren (pdf) testigantza nola irits daitekeen telebistan presentzia izatera, publizitate hitzarmen baten ondorioz, zeharka besterik ez bada ere.
Obsesioak jota nagoela pentsatuko du norbaitek, azken boladan maiz dudalako sexua mintzagai lerro hauetan. Bada, egia izango da agian, eta horregatik jo nuen joan den ostiralean Desira Doktorearen kontsultara, arduratuta, terapia bila…
Ez da harritzekoa sexua behin eta berriz izatea hizpide, egunero inspiratzen baitu irakurgai bat edo beste. Aldiro da albiste arrazoi ezberdinak tarteko. Hedabideek, bistan da, badakite sexu istorioak kontatuz gero irakurleak erakarriko dituztela. Batzuentzako dirua baita biziari eragiten dion errota, beste zenbaitentzat maitasuna, eta askorentzat sexua… Iragan astean Vienako katedraleko museoan eskegitako mihise bat izan zen polemika iturri. Bertan, hamabi apostoluak ageri ziren –Oteizak akaso hamahirugarren bat batuko ziokeen orgiari– «azken afaria» esaten zaionarekin batera beste jaki batzuk dastatzen. Austriako ahots ultrakontserbadoreek gaitzesgarritzat jo, eta laster ezkutatu dute bazter batean, bertan agertzen diren zertzeladak deabruaren beraren margolana bailiran. Infernuko suak zizelkatutako artelana.
Oso bestelako albiste batek bereganatu zuen nire arreta atzo. Antza denez, Marilyn Monroe handiaren bideo bat saldu berri baitute, 1,5 milioi dolarren truke. 15 minutuko grabazio hori ez da aktorearen lan argitaragabea, ez. Intimitatean hartutako irudiak dira, eta sexu harremanetan ageri omen da ilehoria. Pentsatzekoa da erosleak ez duela eskuratu aktorearen antzezlanari dion miresmenagatik, mito sexualak eraginda baizik. Dena dela ere, nolabaiteko miresmena behar du, edo sosak soberan, horrelako dirutza askatzeko prest egon bada. Minutu bakoitzeko ehun mila dolar!
Donostiako Rockstar aretoan ezarritako kontsulta ibiltarian hartu ninduen Desira Doktoreak. Eta on egin zidan bere aholkuak. Kabaretero baten gisan ibili zen batetik bestera Francis medikua, taburik gabe sexuari eta maitasunari abesten. Sexo, ternura y misterio du izenburu bere azken diskoak. Eta, sinets iezadazue, terapia bikaina bada, zuzeneko kontsulta ezin hobea da.
Ebanjelioen inguruan ezjakin hutsa naiz. Beti esan dut erlijioak direla burutu gabeko nire ikasgai nagusia. Batez ere, Kristautasuna, gertutasunagatik besterik ez bada ere. Ez pentsa orain konbertitzeko asmorik dudanik, ez. Gure gizartea doktrina horrek baldintzatuta bizi izan delako, eta oraindik ere bizi delako, izan nahiko nuke ezagutza handiagoa. Baina kanpotik, toreatzailearen gordelekutik, jakina.
Ez dut inoiz ulertu, eta ez dut inoiz ulertuko, sexu harreman osasuntsuen aurrean Elizak duen jarrera ezkorra. Zergatik dioten horrenbeste beldur «haragiari» edo, bederen, zergatik uztartzen dituzten sexu harremanak lizunkeriarekin. Mendeetako ahaleginaren ondorioz, Elizaren esanek erdietsi dute nahi zuten helburua, zalantza izpirik gabe. Gizartearen subkontzienteak sexuaz duen ikuspegia zikinkeriarekin nahasten da, ezinbestean, frustrazioak eta konplexuak areagotuz.
Katolizismoarekin lotutako gertakari orok egiten dio uko sexuari. Ama Birjinak ez zuen txortan egin, aingeruek ez dute sexurik, eta apaizak ezkongabetasunean bizi dira. Nerabezaroan kanpaia jotzerik ez… eta ezkondu arte, laztan bat bera ere ez. Ondoren, jakina, helburua haurrak erditzea denean soilik.
Balore horiek guztiak zabaldu dituztenak, baina, hipokrita hutsak dira. Horietako asko eta asko, behintzat. Eliztarren eta eliztar ez direnen artean debeku horiek sustatzen dituzten bitartean, barrura begira bestelako araudia darabilte. Moral bikoitza. Erdi Arotik, hainbat izan dira beren fantasia erotikoak papereratu dituzten apaizak. Behar hori ere baduten seinale. Eta are gehiago izango dira idazteaz harago fantasia horiek gauzatu dituztenak…
Sexua eta Elizarekin zerikusirik duen azken eskandalua Austriatik iritsi da. «Erlijioa, haragia eta boterea» izeneko erakusketa dago Vienako katedraleko museoan ikusgai. Alfred Hrdlicka artista ateo eta gorriak irudikatutako hamabi apostoluak elkar masturbatuz ageri dira «Azken afaria» izeneko koadroan. Hautsak harrotu ditu; are gehiago, erakusketa Elizaren esparru propioan paratu dutelako. Eta koadroa erretiratu egin dute azkenean.
Niri, bada, naturalagoak iruditzen zaizkit larrutan ari direnak asexualtzat aurkeztu izan dizkidatenak baino.
Ipar Amerikako indigenek zeruari dantza egiten zioten euria bota zezan. Hori da behintzat Western filmak ikusiaren ikusiaz ikasi genuena. Txinan, baina, ez diote ortziari dantza egiten, suziriak jaurtitzen dizkiote negar egin dezan. Baita lortu ere.
Hori da Xinhua izeneko albiste agentzia ofizialak egunotan zabaldu duena. Beijing hiriburuan eta Hebei izeneko probintzian udaberriko euri jasa handiena lortu dute azken 24 orduotan. «Teknologia erabiliz, eurite mardul eta luzeagoa lortu dugu», esan du harro-harro Meteorologia Bulego txinatarreko funtzionario batek. Hodeietara zilar ioduroa duten etxafuegoak botatzea ez da biribilguneak osatuz dantzan eta kantuan aritzea bezain sotila. Baina eraginkorra bai, antza. Txinako hainbat probintziak lehorte gogorra bizi dute azkenaldian eta, agintarien arabera, agorraldi luzeari aurre egiteko jarri dute zerua beren bolanderen begipuntuaren xedean.
Lehorteei buruz idatzi nuen joan den asteartean zutabe honetan bertan, eta Txinan nola aurre egiten dioten aipatu nahi izan dut gaur. Baina beste idorte bati buruz ere mintzatu nintzen. Hots, sikate informatiboaz. Izan ere, Aste Santua delakoak dirauen bitartean –baita txokolatezko arrautzak nagusitzen direnean ere– bestela aipagarri diren hainbat gertakari eta albistek urriago dirudite, baita alderantziz ere… Eta pertsonaia sonatuen heriotzak ugaldu egiten dira, itxuraz, mundu osoan.
Hedabideetan oso zabalduak daude lehorteei aurre egiteko trikimailuak. Egintzaren ondorioak dira, ohiko jarduna edo. Beste batzuetan, ordea, suziriak erabiltzen dira, Txinan legez, idortea bat-batean akabatu nahian. «Artifiziozko suak» albiste bat edo beste neurri gabe puzteko.
Horrelakoetan tragedia, odola eta samina erabiltzen dituzte jaurtigaiak betetzeko. Zilar ioduroaren ordez, morboaren osagai nagusiak. Antza, behe-lainoak inguratutako burmuinen arreta bereganatzeko ezin hobeak dira, ikus-entzuleak erakartzeko nahasgai bikainak.
Ez dakit irudipen hutsa den ala ez, baina esango nuke gero eta luzeagoa dela lehorraldia inguruan ditudan ohiko hedabideetan. Batez ere «kutxa leloa» esan izan zaion horretan. Suziri horiek ez baitute nire egarria asetzen.